اتریش برای بسیاری از ایرانیان مقصدی جذاب در قلب اروپا است؛ کشوری با اقتصاد پایدار، کیفیت زندگی بالا، امنیت اجتماعی و موقعیت جغرافیایی استراتژیک. در سالهای اخیر، تعداد مهاجران ایرانی در شهرهایی مانند وین، گراتس و لینتس افزایش یافته و همین موضوع پرسشهای زیادی ایجاد کرده است: مردم اتریش چه برخوردی با ایرانیان دارند؟ آیا جامعه این کشور پذیرای مهاجران است؟ زندگی روزمره در اتریش چه تفاوتهایی با ایران دارد؟
در کنار پاسخ به این پرسشها، آشنایی با ویژگیهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی اتریش به مهاجران کمک میکند سریعتر با محیط جدید سازگار شوند. در این مقاله رفتار مردم اتریش با مهاجران ایرانی را بررسی میکنیم و سپس ۱۲ دانستنی مهم درباره این کشور را معرفی میکنیم؛ دانستنیهایی که دانستن آنها برای هر فردی که قصد زندگی، تحصیل یا کار در اتریش را دارد مفید و کاربردی است.
رفتار مردم اتریش با مهاجران ایرانی
تصویری کلی از جامعه اتریش
اتریش کشوری نسبتاً چندفرهنگی محسوب میشود. طبق آمار اداره آمار اتریش، حدود ۲۰ تا ۲۳ درصد جمعیت این کشور پیشینه مهاجرتی دارند. این عدد در شهر وین حتی به حدود ۴۰ درصد میرسد. به همین دلیل حضور مهاجران در جامعه اتریش پدیدهای عادی است.
با این حال فرهنگ اجتماعی اتریش ترکیبی از نظم آلمانیزبان و آداب سنتی اروپای مرکزی است. مردم معمولاً رسمی، قانونمدار و تا حدی محتاط در روابط اولیه هستند.
این ویژگیها گاهی برای مهاجران ایرانی که عادت به ارتباطات گرم و سریع دارند، در ابتدا کمی سرد به نظر میرسد.
نگاه عمومی اتریشیها به ایرانیان
در مقایسه با برخی ملیتها، ایرانیان در اتریش تصویر نسبتاً مثبتی دارند. چند عامل مهم در این موضوع نقش دارد:
- سطح تحصیلات بالای بسیاری از مهاجران ایرانی
- حضور ایرانیان در دانشگاهها و مشاغل تخصصی
- فعالیت در حوزههای علمی، پزشکی و فناوری
- آشنایی نسبی اروپاییها با فرهنگ و تاریخ ایران
در دانشگاههای اتریش، ایرانیان یکی از گروههای دانشجویی فعال محسوب میشوند. بسیاری از استادان و کارفرمایان اتریشی نیز ایرانیان را منظم، تحصیلکرده و قابل اعتماد توصیف میکنند.
البته مانند هر جامعه دیگری، دیدگاهها یکسان نیست و تجربه هر فرد ممکن است متفاوت باشد.
تفاوت رفتار در شهرهای مختلف
رفتار مردم با مهاجران در اتریش تا حدی به شهر محل زندگی بستگی دارد.
وین
وین یکی از چندفرهنگیترین شهرهای اروپا است. بیش از یک سوم جمعیت آن مهاجر یا فرزند مهاجر هستند. در نتیجه:
- پذیرش فرهنگی بالاتر است
- زبان انگلیسی بیشتر استفاده میشود
- شبکههای ایرانی بزرگتر هستند
برای بسیاری از ایرانیان، وین راحتترین شهر برای شروع زندگی در اتریش است.
گراتس
گراتس شهری دانشجویی است. حضور دانشگاههای بزرگ باعث شده مهاجران علمی زیادی در این شهر باشند. مردم نسبتاً بازتر هستند اما محیط آرامتر و سنتیتر از وین است.
شهرهای کوچک
در شهرهای کوچک یا مناطق روستایی، مهاجران کمتر هستند. در این مناطق ممکن است:
- مردم کنجکاوتر باشند
- روابط رسمیتر باشد
- ادغام فرهنگی زمان بیشتری ببرد
تجربههای رایج ایرانیان در برخورد با اتریشیها
بر اساس تجربههای گزارششده توسط مهاجران ایرانی، چند الگوی رفتاری رایج دیده میشود:
۱. احترام به قانون مهمتر از هر چیز است
در اتریش رعایت قوانین اجتماعی بسیار جدی است. مثالها:
- عبور از چراغ قرمز حتی در خیابان خلوت
- ایجاد سروصدا در ساعات استراحت
- رعایت نظم در صف
مهاجرانی که این قوانین را رعایت میکنند معمولاً تجربه مثبتتری دارند.
۲. دوستیها آهسته شکل میگیرند
برخلاف فرهنگ ایرانی که روابط سریع شکل میگیرد، در اتریش:
- آشناییها زمانبر است
- روابط کاری و شخصی جداست
- اعتماد به مرور ساخته میشود
اما وقتی رابطهای شکل بگیرد، معمولاً پایدار است.
۳. احترام به حریم شخصی
مردم اتریش به فاصله اجتماعی و حریم خصوصی اهمیت زیادی میدهند. پرسیدن سوالات شخصی در اولین ملاقات معمول نیست.
آیا تبعیض علیه مهاجران وجود دارد؟
در اتریش مانند بسیاری از کشورهای اروپایی، گاهی مواردی از تبعیض گزارش میشود. این موارد معمولاً در زمینههای زیر دیده میشود:
- اجاره مسکن
- برخی مشاغل
- برخوردهای فردی
با این حال قوانین ضدتبعیض در اتریش بسیار جدی هستند و شکایت قانونی امکانپذیر است.
طبق شاخص کیفیت زندگی سازمان همکاری اقتصادی و توسعه، اتریش همچنان یکی از کشورهایی است که سطح امنیت اجتماعی و حقوق شهروندی بالایی دارد.
۱۲ دانستنی مهم درباره کشور اتریش
۱. کیفیت زندگی در اتریش از بالاترینها در جهان است
وین چندین سال در رتبهبندی کیفیت زندگی جهانی در میان سه شهر برتر جهان قرار داشته است.
عوامل مؤثر:
- سیستم حملونقل عمومی عالی
- امنیت بالا
- فضای سبز فراوان
- خدمات درمانی باکیفیت
طبق آمار شهری، بیش از ۵۰ درصد شهر وین فضای سبز است.
۲. اتریش یکی از امنترین کشورهای اروپا است
نرخ جرم و جنایت در اتریش پایین است. طبق دادههای امنیت شهری:
شاخص |
وضعیت در اتریش |
|---|---|
جرم خشونتآمیز |
بسیار کم |
امنیت شبانه در شهرها |
بالا |
اعتماد به پلیس |
بالا |
این موضوع یکی از دلایل محبوبیت اتریش برای مهاجران است.
۳. زبان رسمی آلمانی است
زبان رسمی کشور آلمانی اتریشی است. تفاوتهایی با آلمانی استاندارد دارد اما بسیار نزدیک است.
دانستن زبان آلمانی برای:
- کار
- زندگی روزمره
- تعامل اجتماعی
بسیار مهم است.
در دانشگاهها اغلب برنامههای انگلیسی نیز وجود دارد.
۴. سیستم حملونقل عمومی بسیار کارآمد است
در شهرهای بزرگ مانند وین شبکهای کامل وجود دارد:
- مترو
- تراموا
- اتوبوس
- قطار شهری
جالب است بدانید کارت سالانه حملونقل در وین حدود ۳۶۵ یورو است؛ یعنی تقریباً روزی یک یورو.
۵. اتریش کشور موسیقی کلاسیک است
اتریش زادگاه یا محل فعالیت بسیاری از بزرگترین موسیقیدانان جهان بوده است:
- موتسارت
- بتهوون
- شوبرت
- یوهان اشتراوس
شهر وین یکی از مهمترین مراکز موسیقی کلاسیک جهان محسوب میشود.
۶. اقتصاد اتریش پایدار و صنعتی است
اقتصاد این کشور ترکیبی از:
- صنعت پیشرفته
- گردشگری
- فناوری
- خدمات مالی
نرخ بیکاری معمولاً پایینتر از میانگین اتحادیه اروپا است.
۷. سیستم آموزشی باکیفیت
دانشگاههای اتریش برای دانشجویان بینالمللی جذاب هستند زیرا:
- شهریه نسبتاً پایین
- کیفیت آموزشی بالا
- مدارک معتبر در اروپا
دانشگاههایی مانند دانشگاه وین و دانشگاه فناوری وین شهرت جهانی دارند.
۸. طبیعت اتریش بسیار متنوع است
حدود ۶۰ درصد خاک کشور کوهستانی است و بخش بزرگی از آن در رشتهکوه آلپ قرار دارد.
فعالیتهای محبوب:
- اسکی
- کوهنوردی
- دوچرخهسواری کوهستان
- گردشگری طبیعی
۹. فرهنگ وقتشناسی بسیار جدی است
دیر رسیدن در قرارهای کاری یا حتی اجتماعی معمولاً خوشایند نیست.
در بسیاری از محیطها:
- حتی ۵ دقیقه تأخیر قابل توجه محسوب میشود
- برنامهها دقیق اجرا میشوند
۱۰. سیستم بازیافت و محیطزیست پیشرفته
اتریش یکی از بهترین سیستمهای بازیافت در اروپا را دارد.
انواع زبالهها جدا میشوند:
- کاغذ
- پلاستیک
- شیشه
- فلز
- زباله آلی
عدم رعایت این قوانین ممکن است جریمه داشته باشد.
۱۱. هزینه زندگی متوسط رو به بالا است
هزینه زندگی در اتریش نسبت به برخی کشورهای اروپایی بالاتر است.
میانگین تقریبی هزینه ماهانه در وین:
نوع هزینه |
میانگین |
|---|---|
اجاره آپارتمان کوچک |
۷۰۰ تا ۱۱۰۰ یورو |
غذا |
۲۵۰ تا ۴۰۰ یورو |
حملونقل |
حدود ۳۰ یورو ماهانه با کارت سالانه |
البته درآمدها نیز متناسب است.
۱۲. فرهنگ قهوهخانهای بسیار مهم است
کافهها بخش مهمی از فرهنگ اتریش هستند. کافههای وین حتی در فهرست میراث فرهنگی ناملموس قرار گرفتهاند.
ویژگیها:
- محیط آرام برای مطالعه
- قهوههای متنوع
- دسرهای سنتی مانند کیک زاخر
مفاهیم پایه برای مهاجران ایرانی در اتریش
برای سازگاری سریعتر با جامعه اتریش، چند مفهوم مهم را باید شناخت.
نظم اجتماعی
اتریش جامعهای قانونمحور است. رعایت قوانین کوچک نیز اهمیت دارد.
استقلال فردی
مردم اتریش استقلال فردی بالایی دارند. کمک گرفتن بیش از حد ممکن است غیرمعمول به نظر برسد.
برنامهریزی
کارها اغلب از قبل برنامهریزی میشود. قرارهای ناگهانی کمتر رایج است.
نکات پیشرفته برای ادغام بهتر در جامعه اتریش
یادگیری جدی زبان آلمانی
حتی اگر انگلیسی بدانید، دانستن آلمانی مسیرهای بیشتری باز میکند:
- شغلهای بهتر
- ارتباط اجتماعی
- تعامل با ادارات
مشارکت در فعالیتهای اجتماعی
عضویت در:
- باشگاههای ورزشی
- انجمنهای فرهنگی
- فعالیتهای داوطلبانه
کمک زیادی به ایجاد ارتباط میکند.
شناخت فرهنگ کاری
فرهنگ کاری اتریش:
- ساختارمند
- مبتنی بر برنامه
- با فاصله حرفهای
اشتباهات رایج مهاجران ایرانی در اتریش
انتظار روابط سریع
بسیاری انتظار دارند دوستیها سریع شکل بگیرد، اما در اتریش زمان لازم است.
بیتوجهی به زبان
زندگی فقط با انگلیسی در بلندمدت محدودکننده است.
نادیده گرفتن قوانین اجتماعی
مواردی مانند:
- سکوت در ساعات استراحت
- تفکیک زباله
- قوانین ساختمان
برای اتریشیها بسیار مهم است.
جامعه ایرانیان در اتریش؛ اندازه، پراکندگی و فعالیتها
بر اساس آمارهای مهاجرتی و دادههای ثبت اقامت، جمعیت ایرانیان در اتریش در سالهای اخیر رشد قابل توجهی داشته است. تخمینها نشان میدهد بین ۱۵ تا ۲۰ هزار ایرانی یا افراد با ریشه ایرانی در اتریش زندگی میکنند. این جمعیت شامل دانشجویان، متخصصان، صاحبان کسبوکار و پناهندگان است.
پراکندگی ایرانیان در شهرهای مختلف تقریباً به شکل زیر است:
شهر |
سهم تقریبی جمعیت ایرانی |
|---|---|
وین |
حدود ۶۰٪ |
گراتس |
حدود ۱۵٪ |
لینتس |
حدود ۸٪ |
سالزبورگ |
حدود ۵٪ |
سایر شهرها |
حدود ۱۲٪ |
ویژگی جالب جامعه ایرانی در اتریش این است که بسیاری از فعالیتهای فرهنگی به شکل مستقل توسط ایرانیان برگزار میشود. نمونههایی از این فعالیتها:
- جشنهای نوروز در دانشگاهها
- بازارهای غذای ایرانی
- انجمنهای دانشجویی ایرانی
- کلاسهای زبان فارسی برای کودکان مهاجر
در برخی سالها جشن نوروز در وین با حضور چند هزار نفر برگزار شده است.
بازار کار اتریش برای مهاجران ایرانی
یکی از مهمترین دغدغههای مهاجران، یافتن شغل مناسب است. اتریش در برخی حوزهها با کمبود نیروی متخصص روبهرو است و همین موضوع فرصتهایی برای مهاجران ایجاد کرده است.
طبق گزارش وزارت کار اتریش، برخی از حوزههای دارای کمبود نیروی کار عبارتاند از:
- فناوری اطلاعات
- مهندسی مکانیک و برق
- پرستاری و خدمات درمانی
- ساختمان و صنایع فنی
- برنامهنویسی و علوم داده
در این حوزهها، مهاجران متخصص شانس بالاتری برای یافتن کار دارند.
میانگین حقوق در برخی مشاغل (تقریبی)
شغل |
میانگین حقوق ماهانه |
|---|---|
برنامهنویس |
۳۵۰۰ تا ۵۵۰۰ یورو |
مهندس |
۳۰۰۰ تا ۵۰۰۰ یورو |
پرستار |
۲۸۰۰ تا ۳۸۰۰ یورو |
کارمند اداری |
۲۴۰۰ تا ۳۲۰۰ یورو |
حقوقها معمولاً ۱۳ یا ۱۴ بار در سال پرداخت میشوند؛ زیرا در بسیاری از شرکتها حقوق اضافی برای تابستان و کریسمس پرداخت میشود.
قوانین اجتماعی نانوشته در اتریش که مهاجران باید بدانند
در کنار قوانین رسمی، برخی قواعد اجتماعی وجود دارد که دانستن آنها به مهاجران کمک میکند سریعتر با جامعه هماهنگ شوند.
ساعات سکوت (Ruhezeit)
در بسیاری از ساختمانهای مسکونی ساعات سکوت وجود دارد:
- شبها معمولاً از ۱۰ شب تا ۶ صبح
- بعدازظهرها حدود ۱ تا ۳
در این ساعات انجام کارهایی مثل:
- جاروبرقی
- موسیقی بلند
- تعمیرات
مناسب تلقی نمیشود.
استفاده از سلام رسمی
در فرهنگ اتریش سلام کردن اهمیت زیادی دارد. در فروشگاههای کوچک، آسانسور یا محیط کار معمولاً سلام کردن انتظار میرود.
سلامهای رایج:
- سلام روز (معادل آلمانی Guten Tag)
- صبح بخیر
- عصر بخیر
نادیده گرفتن سلام گاهی بیادبانه تلقی میشود.
رعایت نظم در صف
در اتریش رعایت صف بسیار جدی است. جلو زدن یا بینظمی معمولاً با واکنش منفی روبهرو میشود.
حقایق جالب و کمتر گفتهشده درباره اتریش
چند نکته جالب که بسیاری از مهاجران تازهوارد نمیدانند:
اتریش یکی از سبزترین کشورهای اروپا است
حدود ۴۸ درصد از خاک اتریش پوشیده از جنگل است. این کشور یکی از بالاترین نرخهای پوشش جنگلی در اروپا را دارد.
وین بهترین شهر جهان برای زندگی بوده است
در برخی رتبهبندیهای بینالمللی، وین چندین سال متوالی رتبه اول کیفیت زندگی جهان را کسب کرده است.
شاخصهایی که در این رتبهبندی بررسی میشوند:
- امنیت
- زیرساخت شهری
- خدمات درمانی
- محیط زیست
- حملونقل
فرهنگ ورزش در زندگی روزمره
بیش از ۵۰ درصد مردم اتریش به طور منظم ورزش میکنند. ورزشهای محبوب:
- اسکی
- دوچرخهسواری
- پیادهروی در طبیعت
- کوهنوردی
در بسیاری از شهرها مسیرهای دوچرخهسواری بسیار گسترده هستند.
مصرف قهوه بسیار بالا است
بر اساس آمار مصرف غذایی اروپا، هر شهروند اتریشی به طور متوسط حدود ۷ تا ۸ کیلوگرم قهوه در سال مصرف میکند.
به همین دلیل کافهها نقش مهمی در فرهنگ اجتماعی این کشور دارند.
پاسپورت اتریش یکی از قدرتمندترین پاسپورتهای جهان است
دارندگان پاسپورت اتریش میتوانند به بیش از ۱۸۰ کشور جهان بدون ویزا یا با ویزای فرودگاهی سفر کنند.
این موضوع باعث شده اتریش یکی از کشورهای محبوب برای مهاجرت بلندمدت باشد.
آینده مهاجرت ایرانیان به اتریش
بر اساس روندهای مهاجرتی اروپا و دادههای جستجوی اینترنتی در سالهای اخیر، علاقه به مهاجرت به اتریش در میان ایرانیان افزایش یافته است. عوامل مؤثر شامل:
- کیفیت زندگی بالا
- امکان تحصیل
- موقعیت شغلی در اتحادیه اروپا
با افزایش مهاجرت، جامعه ایرانیان در اتریش نیز در حال گسترش است.
اقدامات عملی برای ایرانیان تازهوارد
اگر قصد زندگی در اتریش دارید:
- یادگیری زبان آلمانی را قبل از مهاجرت شروع کنید
- درباره قوانین شهری و ساختمانی مطالعه کنید
- شبکههای ایرانی و دانشجویی را پیدا کنید
- در فعالیتهای اجتماعی محلی شرکت کنید
- فرهنگ رسمی و برنامهریزی را جدی بگیرید
سوالات متداول
آیا مردم اتریش با ایرانیان رفتار خوبی دارند؟
در بیشتر موارد بله. ایرانیان به دلیل سطح تحصیلات و حضور علمی تصویر مثبتی دارند، اما تجربه هر فرد ممکن است متفاوت باشد.
زندگی در وین برای ایرانیان راحت است؟
وین یکی از چندفرهنگیترین شهرهای اروپا است و جامعه ایرانی قابل توجهی دارد، بنابراین برای بسیاری از مهاجران شروع زندگی در این شهر آسانتر است.
آیا بدون زبان آلمانی میتوان در اتریش زندگی کرد؟
در کوتاهمدت ممکن است، اما برای کار، تعامل اجتماعی و پیشرفت حرفهای یادگیری آلمانی ضروری است.
آیا اتریش کشور گرانی است؟
هزینه زندگی نسبتاً بالا است، اما در مقایسه با درآمد و کیفیت خدمات، بسیاری آن را قابل قبول میدانند.
آیا یافتن کار برای مهاجران سخت است؟
در برخی حوزهها مانند فناوری، مهندسی و پزشکی فرصتهای شغلی خوبی وجود دارد، بهویژه اگر فرد زبان آلمانی بداند.
